Formalności kościelne

 

 

 

Niniejszy artykuł opisuje przygotowanie do sakramentu małżeństwa na przykładzie Archidiecezji Krakowskiej.

Przygotowanie do zawarcia sakramentu małżeństwa dokonuje się w następujących etapach:

- przygotowanie dalsze, które ma miejsce w dzieciństwie, dokonuje się szczególnie przez doświadczenie własnego życia rodzinnego

- przygotowanie bliższe, obejmujące młodzież ponadgimnazjalną. Służy rozeznaniu własnego powołania, dokonuje się w czasie katechizacji przy parafii, poświadczone jest często świadectwem,

- przygotowanie bezpośrednie, rozpoczynające się zawarciem zaręczyn, około sześć miesięcy przed ślubem kościelnym.

 

Zaręczyny:

 

"Episkopat Polski usilnie zaleca, by zaręczyny odbywały się przynajmniej na sześć miesięcy przed ślubem. Obydwie najbliższe rodziny, tj. o ile to możliwe rodzice, rodzeństwo i dziadkowie powinni się spotkać na skromnej uroczystości rodzinnej. Dobrze zorganizowana i przeżyta uroczystość ułatwi nawiązanie bliższych kontaktów obydwu rodzinom. Rodzice obydwu stron (a w ich braku opiekunowie z ramienia rodziny, np. dziadkowie lub ktoś z rodzeństwa rodziców, względnie najstarszy brat czy siostra) są upoważnieni przez biskupa diecezjalnego (por. kan. 1168) do pobłogosławienia pierścionków zaręczynowych, które następnie wymieniają sobie oblubieńcy, oświadczając, że odtąd będą się uważać za narzeczonych i zamierzają się pobrać w ustalonym czasie, jeżeli przez wzajemne poznanie się, zgodnie dojdą do przekonania, że potrafią stworzyć dobrane i zgodne małżeństwo. Są bowiem świadomi, że dalsze losy ich przyszłego związku zależą w dużym stopniu od trafnego wzajemnego wyboru" (nr 32 Instrukcji Episkopatu Polski o przygotowaniu do zawarcia sakramentu małżeństwa w Kościele Katolickim).

Przygotowanie bezpośrednie po zawarciu zaręczyn według wymogów Archidiecezji Krakowskiej powinno mieć następujący przebieg:

- katechezy dla narzeczonych w okresie 6-3 m-cy przed ślubem (terminy zalecane)

- trzy spotkania w Katolickiej Poradni Życia Rodzinnego (w ciągu jednego miesiąca)

- spisanie protokołu przedślubnego w kancelarii parafialnej w miejscu zamieszkania narzeczonej lub narzeczonego (3 miesiące przed ślubem).

 

Katechezy dla narzeczonych można wybrać spośród trzech proponowanych form:

 

- czterodniowe katechezy dla narzeczonych – cztery spotkania (co tydzień) po dwie godziny, możliwe jest wybranie dowolnego terminu i miejsca zgodnie z informacją na stronie internetowej Wydziału Duszpasterstwa Kurii Metropolitalnej w Krakowie. Wcześniejsze zgłoszenie udziału nie jest obowiązkowe.

- dwudniowe katechezy dla narzeczonych – organizowane są w czasie weekendu, w sobotę od 8.30-19.00 i w niedzielę od 9.00-15.00. Informacje i zapisy w Wydziale Duszpasterstwa Rodzin Kurii Metropolitalnej w Krakowie. Na dwudniowe katechezy przyjmowane są tylko zapisane pary narzeczonych.

- Katechezy dla narzeczonych, którzy „chcą czegoś więcej” – obejmują 12 cotygodniowych, trzygodzinnych spotkań, rozpoczynają się najczęściej w październiku i w lutym. W czasie katechez odbywają się również trzy spotkania w poradni. Katechezy organizują xx.Jezuici w Krakowie, ul. Kopernika 26.

 

 

Trzy spotkania w Katolickiej Poradni Życie Rodzinnego:


W poradni można:

 

- porozmawiać o problemach związanych z planowanym ślubem,

- przygotować się do ważnego wydarzenia w życiu jakim jest sakrament małżeństwa,

- nauczyć się metod naturalnego planowania rodziny opartych na rozpoznawaniu okresów płodności i niepłodności małżeńskiej,

- uzyskać informacje o szkołach rodzenia i porodach rodzinnych,

- poznać sposoby towarzyszenia dziecku od poczęcia,

- otrzymać wskazówki o karmieniu piersią,

- wypożyczyć książki o tematyce rodzinnej,

- uzyskać podstawowe informacje dotyczące problemu choroby alkoholowej,

- omówić sytuację między małżonkami po urodzeniu dziecka.

Dwa z trzech spotkań w poradni można zastąpić jednodniowym Kursem Naturalnego Planowania Rodziny wg metody dr J. Rötzera (NPR) lub jednodniowym Warsztatem Komunikacji Małżeńskiej (WKM). Informacje o tych kursach znajdują się na stornie internetowej Wydziału Duszpasterstwa Rodzin. Zapisy dokonywane są telefonicznie w WDR.
 

 

Spisanie protokołu przedślubnego w kancelarii parafialnej

:
Najpóźniej trzy miesiące przed ślubem oboje narzeczeni zgłaszają się do kancelarii parafialnej w miejscu zamieszkania narzeczonej lub narzeczonego i przynoszą ze sobą:

 

- dowody osobiste,

- metryki chrztu do ślubu (wypisane do 6 m-cy przed dniem przedłożenia w kancelarii),

- 3 kopie z USC stwierdzające stan wolny narzeczonych (te dokumenty potrzebne są w celu zawarcia tzw. ślubu konkordatowego). Są ważne tylko 3 miesiące od daty wydania i muszą być aktualne (ważne) w dniu ślubu. W innym wypadku potrzebny jest dokument kontraktu cywilnego.

- indeks ukończenia katechizacji,

- świadectwo ukończenia katechez dla narzeczonych i odbycia spotkań w Katolickiej Poradni Życia Rodzinnego.

 

 

Zapowiedzi


Informację o zamiarze zawarcia małżeństwa należy podać do wiadomości publicznej w parafiach narzeczonych. Narzeczony(a), który mieszka w innej parafii niż ta, w której spisuje się protokół przedślubny, otrzymuje specjalny dokument, który zanosi do kancelarii swojej parafii w celu ogłoszenia zapowiedzi. Zapowiedzi ogłasza się przez wywieszenie informacji na tablicy ogłoszeń parafialnych, które znajdują się tam przez 8 dni (dwie niedziele i tydzień między nimi).

 

 

 

Kartka do spowiedzi świętej:


Każdy z narzeczonych otrzymuje ją w czasie spisywania protokołu przedślubnego . Pierwszą spowiedź należy odbyć zaraz po spisaniu protokołu, a drugą dzień lub dwa przed ślubem kościelnym.
 

Rozmowa duszpasterska


Jest to spotkanie z ks. proboszczem lub ks. wikariuszem podsumowujące przygotowanie do ślubu. Powinno się odbyć około tygodnia przed ślubem. Duszpasterz sprawdza, czy są już wszystkie dokumenty potrzebne do zawarcia małżeństwa sakramentalnego. Na spotkanie warto przynieść zeszyt "Dwoje stają się jednym", aby omówić przebieg liturgii ślubu. Narzeczeni powinni także znać podstawowe modlitwy: Ojcze nasz, Zdrowaś Mario, Chwała Ojcu, 10 Bożych przykazań, 5 przykazań kościelnych itp. Na tej rozmowie należy także ustalić kwestię oprawy muzycznej mszy praz przygotowania kościoła. Trzeba również poprosić ks. proboszcza o zgodę na to, aby krewny lub znajomy kapłan mógł asystować przy ślubie.
 

Dzień ślubu:


Do ślubu należy zabrać:

 

- dowody osobiste,

- kartki ze spowiedzi,

- obrączki

Narzeczonym towarzyszą dwaj świadkowie z dowodami osobistymi.
 

 

Przebieg uroczystości (patrz zeszyt "Dwoje staje się jednym" s. 18):

 

- pożegnanie w domu - błogosławieństwo rodziców, tamże s. 16,

- przejazd do kościoła - w zakrystii podpisanie przez narzeczonych i świadków dokumentów ślubu konkordatowego oraz protokołu ślubnego, oddanie kartki księdzu, przekazanie obrączek kościelnemu,

- wejście do kościoła orszaku weselnego (należy ustalić, czy narzeczeni czekają przed kościołem i są wprowadzani przez księdza, czy sami wchodzą do kościoła i zajmują miejsca przed ołtarzem).

- obrzęd sakramentu małżeństwa dokonuje się po Ewangelii i krótkim kazaniu kapłana,

- Młodzi otrzymują najczęściej Komunię św. pod dwoma postaciami - chleba i wina,

- Po zakończeniu Mszy św. młodzi powinni udać się jeszcze przed obraz Matki Bożej na krótką modlitwę,

- Życzenia składa się obok kościoła tak, aby nie tarasować wejścia do kościoła.

 

 

Sprawy trudne:

 

1. ślub poza swoją parafią:

- Protokół spisuje się w parafii narzeczonego lub narzeczonej za pisemną zgodą ks. proboszcza narzeczonego lub narzeczonej, w parafii, w której będzie odbywał się ślub.

- W przypadku, gdy protokół spisywany jest w parafii narzeczonego lub narzeczonej, a ślub odbywa się w innej parafii, potrzebna jest licencja do pobłogosławienia ślubu.

- Gdy ślub odbywa się w kościele, który nie jest kościołem parafialnym, licencja przekazywana jest z parafii spisującej protokół do parafii na terenie której znajduje się ten kościół.  Dopiero ta parafia może wystawić licencję do tegoż kościoła.

- Licencję między parafiami przenoszą zainteresowani narzeczeni. Wraz z licencją zabierają także 3 egzemplarze dokumentu z USC, stwierdzające stan wolny narzeczonych.

2. jedno z narzeczonych jest osobą niewierzącą lub innego wyznania - należy skontaktować się z kancelarią parafialną i zasięgnąć informacji.

3. ślub za granicą, ślub z obcokrajowcem - należy skontaktować z ks. proboszczem narzeczonej lub narzeczonego i zasięgnąć informacji.

4. ślub młodocianych (o tej sytuacji mówimy, gdy narzeczona ma więcej niż 16 lat, a mniej niż 18 lat, narzeczony ma skończone 18 lat). Załatwianie formalności rozpoczyna się od wystąpienia do sądu rodzinnego o wyrażenie zgody na zawarcie małżeństwa, w Archidiecezji Krakowskiej wymagana jest także dwukrotna rozmowa młodocianych z Dekanalnym Duszpasterzem Rodzin. Po tych spotkaniach Dekanalny Duszpasterz Rodzin stwierdza pisemnie, czy młodociani są dojrzali do zawarcia sakramentu małżeństwa. Pisemna decyzja sądu i opinia Dekanalnego Duszpasterza Rodzin dołączana jest przez ks. proboszcza do prośby o dyspensę od wieku, a następnie kierowana do kurii diecezjalnej. Katechezy i spotkania w poradni obowiązują młodocianych tak samo, jak wszystkich innych narzeczonych.